Chiết xuất cà phê xanh (Coffea canephora): thành phần, chiết xuất và chất lượng
Chiết xuất cà phê xanh là cao chiết từ hạt cà phê chưa rang. Khi rang, phần lớn acid chlorogenic trong hạt bị phân hủy; chiết từ hạt xanh giữ được hàm lượng acid chlorogenic cao, là chỉ tiêu chính của nguyên liệu.
Thông tin nhanh
| Tên gọi | Cà phê xanh, green coffee bean extract |
| Loài | Coffea arabica L., Coffea canephora Pierre ex A.Froehner (robusta), họ Cà phê (Rubiaceae) |
| Bộ phận dùng | Hạt chưa rang |
| Nhóm hoạt chất chính | Acid chlorogenic (acid 5-caffeoylquinic và các đồng phân), cafein, trigonellin |
Cây và dược liệu
Hạt cà phê xanh là nhân cà phê đã tách vỏ, phơi khô, chưa rang. Việt Nam là nước xuất khẩu cà phê robusta (C. canephora) lớn nhất thế giới; robusta thường có acid chlorogenic và cafein cao hơn arabica.
Thành phần hóa học
- Acid chlorogenic (CGA): nhóm ester của acid caffeic, ferulic với acid quinic – 5-CQA là chính, cùng 3-CQA, 4-CQA, các acid feruloylquinic và dicaffeoylquinic.
- Cafein, trigonellin.
Chiết xuất và tiêu chuẩn hóa
Hạt xanh được nghiền, chiết bằng nước hoặc ethanol – nước, cô đặc và sấy; nguyên liệu tiêu chuẩn hóa theo tổng acid chlorogenic (ví dụ 45–50%) và ghi hàm lượng cafein; có loại đã khử cafein. Cần lưu ý “acid chlorogenic tổng” (mọi đồng phân) và “5-CQA” là hai con số khác nhau.
Chỉ tiêu chất lượng nên xem
- Acid chlorogenic tổng và 5-CQA, cafein (HPLC).
- Ochratoxin A (độc tố nấm mốc thường gặp ở hạt cà phê), acrylamid không đáng kể vì chưa rang.
- Kim loại nặng, vi sinh vật, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật; độc tố vi nấm với dược liệu dễ mốc.
Ứng dụng
- Thực phẩm bảo vệ sức khỏe, đồ uống, thực phẩm.
- Mỹ phẩm.
- Công dụng làm thuốc nằm ngoài phạm vi bài viết.
An toàn và lưu ý
- Chiết xuất chưa khử cafein chứa cafein; cần tính vào tổng lượng cafein của sản phẩm.
- Chưa có đủ dữ liệu an toàn cho phụ nữ mang thai, cho con bú và trẻ em; người đang dùng thuốc nên hỏi ý kiến chuyên gia y tế.
Tình trạng pháp lý tại Việt Nam
Chiết xuất dược liệu được dùng cả trong thuốc dược liệu và trong thực phẩm bảo vệ sức khỏe; sản phẩm thuộc loại nào thì theo quy định của loại đó (Luật Dược hoặc Luật An toàn thực phẩm, Nghị định 15/2018/NĐ-CP). Doanh nghiệp cần đối chiếu văn bản hiện hành của Bộ Y tế trước khi xây dựng công thức.
Nguồn tham khảo
- Wikipedia – Green coffee extract — https://en.wikipedia.org/wiki/Green_coffee_extract
- Wikipedia – Chlorogenic acid — https://en.wikipedia.org/wiki/Chlorogenic_acid
Bài viết cung cấp thông tin kiến thức chung về chất/nguyên liệu, tổng hợp và diễn giải từ các nguồn công khai nêu trên. Nội dung này không thay thế ý kiến của cơ quan quản lý hay chuyên gia y tế. Công dụng làm thuốc nằm ngoài phạm vi bài viết. Quy định pháp lý có thể thay đổi — luôn đối chiếu văn bản hiện hành trước khi sử dụng.
