Heptafluoropropan (HFA 227) – khí đẩy thay CFC cho bình xịt định liều

Heptafluoropropan (HFA 227, HFC 227, P-227) là khí đẩy hydrofluoroalkan chỉ gồm carbon, fluor và hydro. Không chứa clo nên không làm suy giảm tầng ozon – cùng với tetrafluoroethan (HFA 134a), đây là khí đẩy thay thế CFC cho bình xịt định liều (MDI).

Thông tin nhanh

Ứng dụng và lưu ý khi xây dựng công thức

• Khí đẩy thay CFC trong MDI; nhiều MDI chứa corticosteroid trên thế giới dùng HFA 227.
• Áp suất hơi hơi thấp hơn HFA 134a và CFC 12 nhưng cao hơn nhiều so với mức áp suất thường dùng cho MDI.
• Như HFA 134a, HFA 227 hòa tan kém cả hoạt chất lẫn các chất diện hoạt, chất phân tán quen dùng với CFC – cần thiết kế lại công thức (thường thêm ethanol làm đồng dung môi hoặc dùng chất diện hoạt mới).
• Chuyển sang HFA đòi hỏi thay đổi quy trình sản xuất, máy chiết rót và bao bì; cần tra cứu tình trạng bằng sáng chế trước khi xây dựng MDI dùng HFA.
• Phải dùng cấp dược dụng – cấp công nghiệp có thể không phù hợp do hồ sơ tạp chất.
• HFA 227 còn được dùng làm chất chữa cháy.

Mô tả và tính chất

• Khí hóa lỏng: lỏng ở nhiệt độ phòng dưới áp suất của chính nó, khí ở áp suất thường. Chất lỏng gần như không mùi, không màu; khí nồng độ cao có mùi ether nhẹ. Không ăn mòn, không kích ứng, không cháy.
• Nhiệt độ sôi −16,5 °C; điểm đông đặc −131 °C.
• Tỷ trọng lỏng 1,415 g/cm³ (20 °C); sức căng bề mặt 6,96 mN/m.
• Tan 1/1725 trong nước (20 °C).

Độ ổn định và bảo quản

Không phản ứng, bền; bảo quản trong bình kim loại, nơi khô mát.

An toàn và thao tác

Được xem là không độc, không kích ứng khi dùng đúng hướng dẫn. Hít hơi nồng độ cao có hại như các khí đẩy khác; cố ý hít có thể gây tử vong – nhãn aerosol cần cảnh báo tương tự aerosol CFC. Thao tác theo quy định với khí hóa lỏng: kính, găng tay, quần áo bảo hộ, nơi thông gió; hơi nặng hơn không khí và không duy trì sự sống – cấp oxy khi vệ sinh bồn lớn. Tuy không cháy, khi bị phân hủy nhiệt tạo hydro fluorid và carbon monoxyd.

Môi trường và pháp lý

HFA 227 không làm suy giảm tầng ozon. Tuy nhiên đây là khí nhà kính có hệ số làm nóng toàn cầu cao; sau năm 2006, các HFC đã được đưa vào lộ trình cắt giảm (sửa đổi Kigali 2016) và ngành dược đang phát triển các khí đẩy thế hệ mới cho MDI – cần theo dõi quy định hiện hành.

Chất liên quan: tetrafluoroethan (HFA 134a), difluoroethan (HFC 152a), CFC.

Nguồn tham khảo

Nội dung được CPC1 biên soạn, tóm lược có chọn lọc từ chuyên luận Heptafluoropropane (HFC) trong: Rowe R.C., Sheskey P.J., Owen S.C. (chủ biên). Handbook of Pharmaceutical Excipients, ấn bản 5. Pharmaceutical Press (London) & American Pharmacists Association (Washington DC), 2006. Bài viết không sao chép nguyên văn tài liệu gốc; các số liệu kỹ thuật được dẫn lại từ tài liệu này.

Ảnh minh họa: công thức cấu tạo do CPC1 vẽ lại từ dữ liệu cấu trúc hóa học công khai.

Lưu ý: thông tin mang tính tham khảo cho người làm chuyên môn bào chế, dựa trên ấn bản năm 2006. Tiêu chuẩn chất lượng và tình trạng pháp lý có thể đã thay đổi — luôn đối chiếu dược điển và quy định hiện hành trước khi sử dụng.