Sodium copper chlorophyllin (INS 141(ii)): phẩm màu xanh diệp lục tan trong nước
Sodium copper chlorophyllin (phức đồng chlorophyllin, muối natri) là phẩm màu xanh lá tan trong nước, được bán tổng hợp từ diệp lục (chlorophyll) tự nhiên. Trong danh mục phụ gia, chất mang mã INS 141(ii) (E141(ii)).
Thông tin nhanh
| Tên gọi | Sodium copper chlorophyllin, phức đồng clorophyllin (muối natri, kali); E141(ii) |
| Bản chất | Hỗn hợp các dẫn chất chlorin mang đồng, dạng muối natri, không phải một chất đơn |
| Nguồn nguyên liệu | Diệp lục chiết từ cỏ linh lăng (alfalfa), lá dâu, phân tằm, cỏ và thực vật xanh khác |
Cấu tạo và cách tạo thành
- Diệp lục tự nhiên có ion magnesi ở trung tâm vòng porphyrin và một đuôi phytol dài, nên tan trong dầu và rất kém bền: gặp acid hoặc nhiệt, magnesi bị tách ra, màu xanh chuyển thành nâu ô liu.
- Khi sản xuất chlorophyllin, diệp lục được xà phòng hóa (cắt bỏ đuôi phytol và nhóm methyl ester) để thành dạng muối tan trong nước; sau đó magnesi được thay bằng đồng. Đồng gắn chặt hơn nhiều, nên màu xanh bền với nhiệt, ánh sáng và acid hơn hẳn diệp lục tự nhiên.
Tính chất
- Bột màu xanh lục đậm đến đen xanh, tan tốt trong nước cho dung dịch màu xanh lá trong.
- Trong môi trường acid mạnh có thể kết tủa. Hàm lượng đồng tổng và đồng tự do (ion đồng không gắn trong vòng) là chỉ tiêu chất lượng quan trọng.
Applications
- Phẩm màu xanh cho thực phẩm, đồ uống, bánh kẹo, kem; màu xanh cho viên nang, viên nén.
- Mỹ phẩm, kem đánh răng, sản phẩm khử mùi.
- Thực phẩm bổ sung (theo quy định từng nước).
Tình trạng pháp lý
- Việt Nam: phức đồng clorophyllin (muối natri, kali; INS 141(ii)) có trong danh mục phụ gia phẩm màu được phép theo Thông tư 24/2019/TT-BYT.
Tình trạng pháp lý tại Việt Nam
Khi dùng làm thành phần của thực phẩm hoặc thực phẩm bảo vệ sức khỏe, sản phẩm tuân theo Luật An toàn thực phẩm, Nghị định 15/2018/NĐ-CP và các văn bản hiện hành của Bộ Y tế. Doanh nghiệp cần đối chiếu văn bản mới nhất trước khi xây dựng công thức.
Nguồn tham khảo
- Wikipedia – Chlorophyllin — https://en.wikipedia.org/wiki/Chlorophyllin
- Bộ Y tế – Thông tư 24/2019/TT-BYT về quản lý và sử dụng phụ gia thực phẩm, Phụ lục 1 — https://vfa.gov.vn/van-ban/thong-tu-so-242019tt-byt-quy-dinh-ve-quan-ly-va-su-dung-phu-gia-thuc-pham.html
- JECFA (FAO/WHO) – cơ sở dữ liệu đánh giá phụ gia thực phẩm — https://apps.who.int/food-additives-contaminants-jecfa-database/
Bài viết cung cấp thông tin kiến thức chung về chất/nguyên liệu, tổng hợp và diễn giải từ các nguồn công khai nêu trên. Nội dung này không thay thế ý kiến của cơ quan quản lý hay chuyên gia y tế. Công dụng làm thuốc nằm ngoài phạm vi bài viết. Quy định pháp lý có thể thay đổi — luôn đối chiếu văn bản hiện hành trước khi sử dụng.




