Fumaric Acid (Acid fumaric) – Chất acid hóa, tạo vị, hiệp đồng chống oxy hóa – công thức cấu tạo

Acid fumaric (E297) – chất acid hóa, tạo vị, hỗ trợ tạo pellet

Acid fumaric (acid trans-butendioic, E297) là acid hữu cơ hai nấc, đồng phân trans của acid maleic. Trong bào chế, acid fumaric được dùng chủ yếu làm chất acid hóa và tạo vị cho chế phẩm lỏng; nhờ gần như không hút ẩm, nó còn có vai trò đặc biệt trong pellet và viên sủi.

Thông tin nhanh

Tên khác trans-Butenedioic acid, allomaleic acid, boletic acid, lichenic acid, 1,2-ethenedicarboxylic acid, E297
Tên hóa học Acid (E)-2-butendioic
Số CAS 110-17-8
Công thức – KLPT C4H4O4 – 116,07
Nhóm chức năng Chất acid hóa, chống oxy hóa (hiệp đồng), chất tạo vị

Applications

  • Chất acid hóa và tạo vị trong chế phẩm lỏng.
  • Thành phần acid trong viên sủi – bị hạn chế do rất ít tan trong nước; đã được nghiên cứu làm tá dược trơn cho viên sủi.
  • Chất tạo phức, hiệp đồng với chất chống oxy hóa thực sự.
  • Pellet đùn – vo tròn: hỗ trợ quá trình vo tròn, cho pellet mịn; nghiên cứu làm tá dược độn thay lactose; tạo vi môi trường acid trong pellet bao phim để tăng độ tan hoạt chất.
  • Copolyme acid fumaric–acid sebacic được nghiên cứu làm vi cầu bám dính sinh học.
  • Phụ gia thực phẩm đến 3600 ppm.

Mô tả và tính chất

  • Hạt hoặc bột kết tinh trắng, không hoặc gần như không mùi, gần như không hút ẩm.
  • pH: dung dịch bão hòa 2,45; dung dịch 0,1% 2,58 (25 °C). pKa1 3,03; pKa2 4,54.
  • Tỷ trọng 1,635 g/cm³; tỷ trọng biểu kiến 0,77, gõ 0,93 g/cm³.
  • Nóng chảy 287 °C (ống kín, gia nhiệt nhanh); thăng hoa từ 200 °C; ở 230 °C trong bình hở bị carbon hóa một phần và tạo anhydrid maleic.
  • Rất ít tan trong nước: 1/159 ở 25 °C (1/10 ở 100 °C); 1/28 trong ethanol, 1/33 trong propylen glycol, 1/58 trong aceton (30 °C); rất khó tan trong cloroform, benzen.

Độ ổn định và bảo quản

Bền, nhưng có thể bị vi sinh vật hiếu khí và kỵ khí phân hủy. Đun trong ống kín với nước ở 150–170 °C tạo acid malic. Bảo quản trong bao bì kín, nơi khô mát.

Tương kỵ

Có các phản ứng điển hình của acid hữu cơ.

Sản xuất

Lên men glucose bằng nấm (như Rhizopus nigricans); sản phẩm phụ khi sản xuất anhydrid maleic và phthalic; đồng phân hóa acid maleic bằng nhiệt hoặc xúc tác.

An toàn và thao tác

Dùng trong thuốc uống và thực phẩm, được xem là tương đối không độc, không kích ứng. WHO cho rằng không cần đặt ADI vì acid fumaric là thành phần bình thường của mô cơ thể. (Các dẫn chất acid fumaric dùng làm hoạt chất da liễu có tác dụng không mong muốn riêng – không thuộc phạm vi tá dược.) Có thể kích ứng da, mắt, hô hấp – thao tác nơi thông gió, dùng găng tay, kính.

Tình trạng pháp lý

  • FDA xếp nhóm GRAS; được chấp nhận là phụ gia thực phẩm tại châu Âu (E297).
  • Có trong FDA Inactive Ingredients Guide (viên nang, hỗn dịch, siro, viên nhai giải phóng kéo dài); có trong danh mục tá dược được chấp nhận của Canada.
  • Có chuyên luận trong USP-NF.

Chất liên quan: acid citric, acid malic, acid tartaric.

Nguồn tham khảo

Nội dung được CPC1 biên soạn, tóm lược có chọn lọc từ chuyên luận Fumaric Acid trong: Rowe R.C., Sheskey P.J., Owen S.C. (chủ biên). Handbook of Pharmaceutical Excipients, ấn bản 5. Pharmaceutical Press (London) & American Pharmacists Association (Washington DC), 2006. Bài viết không sao chép nguyên văn tài liệu gốc; các số liệu kỹ thuật được dẫn lại từ tài liệu này.

Ảnh minh họa: công thức cấu tạo do CPC1 vẽ lại từ dữ liệu cấu trúc hóa học công khai.

Lưu ý: thông tin mang tính tham khảo cho người làm chuyên môn bào chế, dựa trên ấn bản năm 2006. Tiêu chuẩn chất lượng và tình trạng pháp lý có thể đã thay đổi — luôn đối chiếu dược điển và quy định hiện hành trước khi sử dụng.

Share your love